Actualiteiten

26 januari 2026

Tijdens de slotsessie Strengthening the (criminal) justice system in Suriname op 20 januari 2026 sprak mr. I. Lachitjaran, rechter en Hoofd Opleiding, enorme waardering uit aan de verschillende instituten, rechters en medewerkers van de verschillende organisaties die hebben bijgedragen aan het succes van het door de EU gefinancierde project Verstrekking van het (straf)rechtssysteem in Suriname. Ook de stille krachten werden niet vergeten.

De een deel van de mensen die hebben bijgedragen aan de totstandkoming van het project

Volgens Lachitjaran en mr. M. Groenendijk, rechter en Technisch coördinator Opleidingsprogramma’s, zijn de resultaten niet uit te drukken in cijfers. Het project heeft gezorgd voor bevordering van theoretische kennis en praktische vaardigheden bij de verschillende rechters in opleiding. Ook is duurzaamheid verankerd doordat er kennis lokaal is overgedragen. De volgende concrete resultaten zijn bereikt:

• Er zijn 15 rechters opgeleid in het rechtsgebied civiel;
• Er zijn 14 rechters versneld opgeleid in de rechtsgebieden straf en civiel;
• Er is praktijkbegeleiding verzorgt voor rechters in opleiding door rechters uit Nederland;
• Er zijn 11 schrijfjuristen opgeleid bij civiel;
• 46 griffiers hebben de opleiding praktische vaardigheden gevolgd;
• Ook zijn 6 lokale mentoren opgeleid die in de toekomst aan rechters in opleiding praktijkbegeleiding kunnen verzorgen.

De sprekers hebben ingezoomd op hoe het zo ver kwam met het project vanaf de opstart, maar ook de hobbels die zijn doorlopen. Mr. L. Valk gaf in het slotwoord aan waarom de opleiding tot rechter belangrijk is. Volgens hem zullen er met de komst van oil and gas en een derde rechtsinstantie binnen enkele jaren meer rechters nodig zijn waardoor een voortzetting van het project zeker niet overbodig zou zijn.

Mr. dr. L. Valk vertelt over zijn ervaring als praktijkbegeleider

Tijdens de plenaire sessie werden deelnemers van de verschillende opleidingen en cursussen in de gelegenheid gesteld om hun ervaringen te delen. De verschillende actoren spraken de hoop uit dat het project kan worden voortgezet zodat de effectiviteit, efficiëntie en het vertrouwen van de samenleving in de Rechterlijke Macht kan worden verbeterd.

Dit project betrof een samenwerking tussen het Centrum voor Internationale Juridische Samenwerking (CILC), de Raad voor de Rechtspraak, het Openbaar Ministerie, de Nederlandse politie, het Centrum voor Democratie en Rechtspleging (CDR) en het Studiecentrum Rechtspleging (SSR). Het project werd uitgevoerd in de periode mei 2022 tot januari 2026 met als doel het versterken van het Surinaams (straf)rechtssysteem door de professionele capaciteiten te vergroten, institutionele structuren te versterken en de samenwerking binnen de hele justitieketen te bevorderen.

---

 

23 januari 2026

Tijdens het congres gehouden op 22 januari 2026 hebben het Hof van Justitie, het Openbaar Ministerie en de Nationale Assemblee discussies gevoerd over het instellen van een derde rechterlijke instantie alsook de versterking van het Openbaar Ministerie. Het congres had als doel om tools aan te reiken zodat er tot een goede besluitvorming kan worden gekomen over de modernisering van de Rechterlijke Macht.

In het eerste blok werden er inleidingen verzorgd over het thema ‘Visie met betrekking tot de instelling, inrichting en werking van een derde instantie’. De inleidingen werden verzorgd door mr. dr. H. Fernandes Mendes, mr. S. Essed, mr. L. Valk, mr. Y. Buruma en Caribbean Court of Justice (CCJ). Het CCJ werd vertegenwoordigd door de President honorable Mr. Justice W. Anderson, honorable Mr. Justice P. Jamadar en G. Figaro-Jones.

Fernandes Mendes, die zich intensief bezighoudt met de constitutionele ontwikkelingen in Suriname, sprak tijdens zijn inleiding over de voor- en nadelen van de instelling van een derde instantie en ook de vormgeving daarvan. Hij is er voorstaander van dat bij de instelling de grondwettelijke relatie met de twee andere machten wordt bevestigd. Ook pleit hij ervoor dat de positie van het Constitutioneel Hof wordt betrokken bij de verschillende wetsvoorstellen en dat deze gelijktijdig worden behandeld. Volgens Fernandes Mendes zal hiermee voorkomen worden dat de Grondwet en andere wetten de Rechterlijke Macht aangaande binnen korte termijn wederom wijziging behoeven.

Een deel van de aanwezigen tijdens het congres

Essed, die namens de Surinaamse Orde van Advocaten (SOVA) haar betoog hield, ging in op de verschillen tussen het instellen van een eigen derde rechterlijke instantie en de aansluiting bij het CCJ. Volgens haar kan het document dat de SOVA heeft opgemaakt helpen bij de institutionele keuzes die er gemaakt moeten worden en vloeien daaruit ook voort de rechtsstatelijke randvoorwaarden waaraan voldaan moet worden.

Valk ging in zijn presentatie in op de functies die deze derde instantie zou moeten gaan vervullen en waarmee er rekening moet worden gehouden bij de inrichting ervan. Volgens hem kan de instelling van de derde instantie zorgen voor rechtsontwikkeling, rechtseenheid, rechtsbescherming en het vergroten van het vertrouwen in de rechtsstaat. Valk is sinds 2004 betrokken als docent bij de opleiding van rechters en schrijfjuristen in Suriname. Daarnaast heeft hij diverse cursussen en masterclasses verzorgt over het Nieuw Burgerlijk Wetboek en is hij lid van de adviesraad van het Surinaams Juristenblad en van het comité van aanbeveling van de Stichting Vrienden van het Surinaams Recht.

Tijdens zijn inleiding ging Buruma, die gepensioneerd raadsheer van de Hoge Raad der Nederlanden is, in op enkele bijzonderheden in strafrechtelijke zaken bij de invoering van een derde instantie waarbij het belang van onafhankelijke rechtspleging voorop staat. Ook sprak hij over het invoeren van een verlofstelsel en het eventueel instellen van een parket bij deze instantie.

De moderator C. Jadnanansingh luistert samen met de leden van het panel naar de vragen uit de zaal

Het CCJ ging tijdens hun presentatie in op de mogelijkheden voor Suriname om gebruik te maken van de derde instantie van het CCJ en de positie van het CCJ in de regio en internationaal. Zij gaven ook een volledige uiteenzetting hoe de derde instantie (het Surinaams Hooggerechtshof) bij het CCJ eruit zou kunnen gaan zien, volledig ingericht naar de civil law traditie met civil law rechters uit de rechtsfamilie te procederen in het nederlands met zittingsplaats ook in Paramaribo.

Het tweede blok ging over het thema ‘Inrichting en werking van een gemoderniseerd Openbaar Ministerie’. Tijdens deze blok zijn er inleidingen verzorgd door mr. G. van der Burg, mr. G. Paragsingh en mr. E. Bos.

Inleider Van der Burg, die Procureur-Generaal was bij het College van Procureur-Generaals in Nederland, ging in op de totstandkoming en werking van het College van Procureur-Generaals van het Openbaar Ministerie in Nederland met nadruk op het gevolg ervan waarbij er dus ook reorganisatie van het Openbaar Ministerie nodig was. Verder zoomde hij ook in op de wettelijke regeling en de verhouding tussen het College en de Minister van Justitie en Veiligheid in Nederland.

V.l.n.r. mr. S. Essed, mr. G. Paragsingh, mr. E. Bos, mr. dr. H. Fernandes Mendes, hon. mr. Justice P. Jamadar, ms. G. Figaro-Jones en mr. dr. L. Valk

De procureur-generaal van Suriname, Paragsingh, gaf in haar inleiding een weergave van de huidige inrichting en samenstelling van het Openbaar Ministerie. Ook gaf zij een uiteenzetting hoe het Openbaar Ministerie de moderne inrichting voor ogen ziet. Volgens haar is een roulerende procureur-generaal, verruiming van advocaten-generaals en de instelling van een raad ter ondersteuning van het parket de ideale situatie.

Bos, die werkzaam is als Coördinerend Advocaat-Generaal bij het Parket van de Procureur-Generaal in het Caribisch deel van het Koninkrijk der Nederlanden, ging in op de organisatiestructuur, de taken, bevoegdheden, benoemingen en interne afspraken die gelden binnen het OM Carib. Ook sprak zij over het vervolgingsbeleid en de samenwerking tussen de Procureur-Generaals binnen het Koninkrijk der Nederlanden en de uitdagingen daarbij.

De tools die zijn voortgevloeid uit het congres en nodig zijn voor verdere besluitvorming zijn in een document opgenomen dat zal worden gedeeld met de verschillende betrokken actoren.

---

 

1 december 2025

 

Op maandag 1 december 2025 heeft de President van het Hof van Justitie Zijne Majesteit Koning Willem-Alexander en Hare Majesteit Koningin Máxima der Nederlanden ontvangen op het Hof van Justitie aan het Onafhankelijkheidsplein.

Bij het bezoek waren ook aanwezig de President van de Republiek Suriname en haar echtgenoot. Verder de bestuursleden en de unit-coördinatoren van de rechtspraak, de Procureur-generaal bij het Hof van Justitie en andere ketenpartners van de rechtspraakfamilie alsook de begeleidende delegatie van het Koninklijk huis en van de President van de Republiek van Suriname.

Het bezoek aan het Hof van Justitie is onderdeel van het officieel staatsbezoek aan Suriname op uitnodiging van de President van de Republiek Suriname.

Tijdens het 30 minuten durende bezoek heeft de President van het Hof van Justitie stilgestaan bij de rol van de rechtspraak die, zoals opgenomen in de Grondwet, belast is met de geregelde afdoening van alle rechtszaken. Gewezen is op de toegankelijkheid van de rechtspraak waarbij thans in vier districten recht wordt gesproken. Ook is ingegaan op de strategische samenwerkingsverbanden met de rechterlijke machten van Nederland en het Caribisch gebied. “Op dit moment zijn er in samenwerking met de Raad voor de Rechtspaak twee raio-opleidingen gaande.” Met deze capaciteitsversterking hoopt het Hof in 2027 over 57 rechters te beschikken wat moet resulteren in tijdige en verdere decentralisatie van de rechtspraak.

Zijne Majesteit de Koning Willem-Alexander heeft grote waardering geuit voor het feit dat de Rechterlijke Macht onafhankelijk is en zich beijvert om de gelijkkwaardigheid van partijen in processen te waarborgen.

De ontvangst van het Koninklijk Paar op het Hof van Justitie symboliseert het wederzijds respect en de waarde van de rechtspraak binnen de trias politica in de Surinaamse samenleving.

 

---